In Memoriam – Jo Hautvast

Jo Hautvast was oorspronkelijk opgeleid in de tropische geneeskunde. Gedreven door zijn sterke interesse in voeding, behaalde hij in 1971 een aanvullende graad in de voedingswetenschappen aan het Dunn Nutrition Laboratory in Cambridge, Verenigd Koninkrijk. Deze combinatie van kennis en interesses maakte hem in 1972 de ideale opvolger van professor Cees den Hartog als hoogleraar en leerstoelhouder Humane Voeding aan de Landbouwuniversiteit Wageningen (later: Wageningen Universiteit).

Met zijn interesse in zowel het vakgebied als in mensen, zijn sterke leiderschap en baanbrekende ondernemerschap, zette hij Humane Voeding op de kaart op het gebied van onderwijs en onderzoek inspelend op een maatschappelijke behoefte. De eerste masters in de humane voedingswetenschappen werden uitgereikt in 1974. In de loop der jaren leidde hij samen met zijn team een ​​groot aantal studenten op die vervolgens cruciale posities bekleedden in binnen- en buitenland.

Internationaal was hij succesvol in het opzetten van een van de eerste grote EU-onderzoeksprogramma's, het EURONUT Concerted Action-programma, in 1982. Hij was actief binnen de Federation of European Nutrition Societies (FENS) en bekleedde drie termijnen lang de functie van secretaris-generaal van de International Union of Nutrition Sciences (IUNS).

Rond 1990 pleitte hij sterk voor het belang van het opzetten van postdoctorale wetenschappelijke opleidingen, met name gericht op promovendi. Ook startte hij een leiderschapsprogramma voor promovendi in de voedingswetenschappen in Europa, gericht op specifieke vaardigheden die relevant zijn en nodig zijn om werkplek te bemachtigen na het behalen van een doctorstitel. In 1994 startte het jaarlijkse 8-daagse European Nutrition Leadership Program (ENLP), een zeer gewaardeerde en belangrijke cursus, die later werd aangevuld met een gevorderdencursus en NLP's op andere continenten.

Na een succesvolle carrière aan de Universiteit van Wageningen, die meer dan 28 jaar duurde, verliet hij de universiteit in 2000 om directeur te worden van het Wageningen Center for Food Sciences (WCFS, later TI Food and Nutrition). Dit was een van de vier toonaangevende technologische instituten in Nederland, ondersteund door de minister van Economische Zaken, de voedingsmiddelenindustrie en academische instellingen. Het was een eerste aanzet tot publiek-private samenwerking op het gebied van onderzoek naar voeding in Nederland. Jo bekleedde deze functie tot aan zijn pensioengerechtigde leeftijd in 2004.

Van 1994 tot 2004 was hij vicevoorzitter van de Gezondheidsraad, een belangrijke rol waarin hij verantwoordelijk was voor het wetenschappelijk advies over voedingsrichtlijnen, voedingsbehoeften en gerelateerde adviezen, zoals opgevraagd door het ministerie van Volksgezondheid.

Professor Jo Hautvast was voorzitter of lid van diverse raden van toezicht in de Nederlandse publieke sector, zoals het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu), het Voedingscentrum (Den Haag) en het Regionaal Ziekenhuis Gelderse Vallei. Ook in de private sector vervulde hij functies als lid van de raad van toezicht van onder andere Royal Wessanen, Unilever en Friesland Foods. Hij was ook betrokken bij (internationale) onderzoeksfinanciers. Tot 2021 was hij voorzitter van de Nutricia Research Foundation en lid van de Nestlé Foundation.

Gedurende zijn lange carrière ontving professor Hautvast vele prestigieuze medailles en prijzen van Nutrition Societies Worldwide, en een eredoctoraat aan de Universiteit van Potchefstroom, Zuid-Afrika. Bovenaan deze lijst staat de Koninklijke Onderscheiding ‘Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw’, die hem in 1996 werd toegekend op basis van al zijn prestaties tot dan toe, waaronder belangrijke maatschappelijke activiteiten buiten de academische wereld. Dit jaar ontving hij de Living Legend Award van de IUNS voor zijn belangrijke, duurzame bijdrage aan de voedingswetenschap, het beleid en het welzijn van de bevolking.

We zullen onze legendarische stuurman en mentor missen. We zijn zeer dankbaar voor alles wat hij voor de voedingswetenschap heeft betekend, zijn voortdurende inzet voor de afdeling Humane Voeding en Gezondheid en zijn oprechte interesse in ieders welzijn.

We wensen zijn vrouw Marlou, zijn kinderen, kleinkinderen en andere familieleden alle sterkte bij het verwerken van dit grote en onverwachte verlies.

Collega's van de divisie Humane Voeding en Gezondheid

Gerda Feunekes, directeur van de groep Agrotechnologie en Voedingswetenschappen

Frans Kok, emeritus hoogleraar en voormalig hoofd van de divisie Humane Voeding en Gezondheid